www.vergadering.nu  Recensie-index  www.vergadering.nu

5 RECENSIES


Oorspronkelijk
Overwegingen bij schepping en evolutie
Prof. dr. M.J. Paul

Uitgever: Labarum Academic
600 pagina's
Met illustraties
ISBN: 9789402904956 (Paperback)
ISBN: 9789402905205 (E-book)
Dit boek bestellen...

Over de oorsprong van het leven bestaan zeer uiteenlopende theorieën, van evolutie tot creationisme. In dit boek wordt zorgvuldig geanalyseerd hoe de Bijbel en de christelijke traditie over onze oorsprong spreken. De vraag naar de oorsprong van het leven is veelomvattend. Zij raakt de uitleg van de Bijbel, de ouderdom van de aarde, de relatie tussen de mens en zijn milieu en de verhouding tussen geloof en wetenschap. Bovendien heeft onze visie op de oorsprong van het leven gevolgen voor onze opvattingen over het kwaad en het lijden in deze wereld, voor ons zicht op de verlossing en onze toekomstverwachting. Oorspronkelijk gaat op deze zaken in en richt zich vooral op de uitleg van de Bijbel en de achtergronden daarvan. Die uitleg is nooit neutraal, maar vindt plaats in wisselwerking met culturele en wetenschappelijke opvattingen.

Prof. dr. Mart-Jan Paul (1955) doceert Oude Testament aan de Christelijke Hogeschool Ede en de Evangelische Theologische Faculteit te Leuven. Hij is eindredacteur van de twaalfdelige serie Studiebijbel Oude Testament.

Meer op:
http://mjpaul.nl/2017-oorspronkelijk-schepping-en-evolutie/

..


5.   indekerk.be Blog - 30 oktober 2017 - indekerk.be...

Oorspronkelijk

Boekrecensie door Maarten Hertoghs

De lezer van Oorspronkelijk mag niet voorbijgaan aan de ondertitel 'Overwegingen bij schepping en evolutie'. Het is geen boek dat te vuur en te zwaard de evolutiegedachte bestrijdt, maar het bevat overwegingen. Mart-Jan Paul is wel gewonnen voor een klassieke scheppingsvisie, maar zijn visie gaat gepaard met de overtuiging dat een eerlijke kennismaking tussen voorstanders van schepping en evolutie nodig is. De overwegingen die Paul uitwerkt kunnen dat gesprek ‘vereerlijken’. Niemand is gebaat bij een gevecht waarin ieder vanuit zijn eigen loopgraaf argumenten afvuurt om de positie van de tegenstander onhoudbaar te maken. Paul pleit voor een debat met open vizier. Zijn boek is dan ook geen poging om christenen die er evolutionistische ideeën op na houden neer te sabelen.

De gedachte dat God Schepper is én dat de schepping een zekere evolutie heeft doorgemaakt, wordt theïstisch evolutionisme genoemd. Het is m.a.w., in al zijn verschillende vormen, de poging om schepping en evolutie te verzoenen. Een steeds weerkerende vraag bij deze verzoeningspoging is of de wetenschap een zelfstandige kennisbron is en of we daar dan de uitleg van de Bijbel aan moeten aanpassen. Wie uitgaat van theïstisch evolutionisme zal hier positief op antwoorden. Paul wijst dit echter van de hand. In dat kader ontkracht hij het veelgebruikte argument dat het Oude Testament vooral geloofswaarheden verkondigt en dat het oudtestamentisch wereldbeeld verouderd zou zijn. Hierbij gaat hij in op het platte-aarde-model dat in de Bijbel zogezegd geleerd wordt (hoofdstuk 4), de vermeende gedachte dat de aarde in het middelpunt van het heelal staat (hoofdstuk 5) en de schepping die verkondigd wordt (hoofdstuk 6). Bij dit laatste geeft de schrijver aan dat er een integrale lezing van Genesis nodig is. Genesis bestaat uit vijftig hoofdstukken, waaruit je er niet zomaar drie mag nemen en die op een heel andere manier opvatten dan de rest.

Door het boek heen toont Paul aan dat het echt niet zo dwaas is om vast te houden aan de schepping. Dat doet hij door dieper in te gaan op de uitleg van Genesis 1 tot 3 en door uit te leggen hoe schepping in de rest van het Oude en Nieuwe Testament voorkomt. Hiermee laat de schrijver zien hoe diepgeworteld de scheppingsovertuiging van de Bijbel is. Vaak wordt er dan gewezen op accomodatie: God past zich in Zijn openbaring aan aan de mens. Ook daar gaat Paul tegenin. Je kan het argument van accommodatie niet eindeloos rekken. Accommodatie kan gezien worden in een tekst waar over ‘zonsopgang’ gesproken wordt. Zoiets is conform de waarnemingen van de mens en gaat over de manier van de openbaring. Dat is echter verschillend aan de kwaliteit van de openbaring. Over schepping spreken, maar evolutie bedoelen, zet de kwaliteit van de openbaring in een zeer bedenkelijk daglicht.

Paul bespreekt niet enkel Bijbelteksten. Hij schetst ook een beeld van de kerkgeschiedenis en hoe er sinds de opkomst van de evolutietheorie binnen de kerk allerlei bewegingen zijn geweest, zowel in de protestantse als in de rooms-katholieke traditie.

M.J. Paul slaagt er mijns inziens in om de (groeiende) houding dat de Bijbeluitleg zich moet plooien naar de wetenschap in vraag te stellen. Er speelt zoveel meer dan een vernieuwde interpretatie van Genesis 1-3. Het gaat over de Bijbel in zijn geheel en over de vraag of de wetenschap die evolutie omarmt op het juiste spoor zit. Paul plaatst veel vraagtekens en dat apprecieer ik. Ik merk in het boek geen dwingende of verketterende houding, maar eerder de voortdurende, vaak onuitgesproken, uitdaging om te zien dat er grote consequenties zijn voor je Bijbeluitleg en voor je mens- en Godsbeeld als je theïstisch evolutionisme omarmt. Wie vanuit een oprecht verlangen de schijnbaar veilige route neemt om klassiek scheppingsdenken en huidige wetenschap te verenigen, moet dit goed begrijpen.

De omvang van het boek, een stevige pil die 525 pagina’s beslaat (inclusief een uitgebreide literatuurlijst en register van personen en onderwerpen), maakt het niet zo toegankelijk. Toch zijn er enkele zaken die de toegankelijkheid verhogen. Het boek is geschreven in vlot leesbare taal. M.J. Paul heeft erop toegezien om de gebruikte termen te duiden. Een ander voordeel van dit werk is dat je veel hoofdstukken apart kunt lezen. Ze worden telkens ingeleid en aan het einde is er een samenvatting. De inleidingen en afsluitingen zijn nodig, omdat ze aantonen hoe de aparte hoofdstukken passen in het grote verhaal.

Ik heb het boek gelezen vanuit mijn theologische achtergrond. Over de wetenschappelijke uitspraken van Paul kan ik niet oordelen, hoewel ze zeker steekhoudend overkomen. Ik kan dit boek van harte aanbevelen.

Slotgedachte

In ‘En de aarde bracht voort’ toont Gijsbert van den Brink zich als iemand die de verzoening van schepping en evolutie een warm hart toedraagt. Raymond R. Hausoul schreef in zijn recensie dat er vaak een ongezonde stille oorlog in de kerk leeft over dit onderwerp, terwijl Gods koninkrijk net de plaats zou moeten zijn waarin er met openheid en respect naar anderen (met andere meningen) wordt gekeken. Ik kan de kritische geesten al horen mompelen dat je daarmee de deur openzet voor allerlei wind van leer en dat de kerk op den duur vis noch vlees zal zijn. Je moet rechte voren trekken, nietwaar? Jawel, maar het toont geestelijke volwassenheid als we erin slagen om elkaar open en eerlijk te benaderen. M.J. Paul toont in ‘Oorspronkelijk’ dat hij schepping en evolutie niet als verenigbaar ziet, maar toont zich evengoed de vragende partij om in gesprek te gaan. Het debat schepping en evolutie is door deze boeken weer stevig aangewakkerd. Het gesprek dient gevoerd te worden, dat is duidelijk, maar laat het geen aanzet zijn om de Kerk te verdelen!


4. Weet-magazine.nl - 30 oktober 2017 - www.weet-magazine.nl 



3. - 20 oktober 2017 - www.logos.nl

Het boek van Dr. Paul is zeer grondig en ik wil het van harte aanbevelen

Boekrecensie door Willem Visscher

Er is in reformatorisch Nederland weer een debat losgebarsten over de evolutietheorie. Deze theorie wil verklaren hoe het leven zich op aarde heeft ontwikkeld. Belangrijk daarbij zijn een heel oude aarde, een gemeenschappelijke afstamming van mens en dier, en natuurlijke selectie. Sommige mensen denken dat je de Bijbelse boodschap met deze theorie kunt verenigen. (Macro)evolutie zou niet in strijd zijn met de boodschap van de schepping. Er wordt wel gesproken over theïstisch evolutionisme, een theorie waarbij de evolutie door God wordt gestuurd. In Amerika is hierover al enige tijd een hele discussie gaande. Het is dus nu overgewaaid naar reformatorisch Nederland.


Dr. M.J. Paul behandelt in zijn boek allerlei vragen die hier van belang zijn. Hij gaat bijvoorbeeld in op de vraag hoe de kerk der eeuwen met deze vragen is omgegaan. Mannen als Augustinus dachten dat de aarde hooguit 6000 jaar oud was. Het is dus bepaald nieuw om uit te gaan van een heel oude aarde. Er is nog veel meer in dit boek te vinden. Stap voor stap en met een belezenheid die bewondering afdwingt, worden de dingen op een rij gezet. Vanuit de Bijbel en de kerkgeschiedenis wordt duidelijk dat macro-evolutie en de Bijbel niet met elkaar zijn te verenigen.

Het zou goed zijn als ieder die daar de gelegenheid voor heeft dit boek zou lezen. Vooral de hoofdstukken 6 (hoe lezen we Genesis 1-3), 7 (hoe komt de schepping aan de orde in de overige delen van het Oude Testament) en 10 (de schepping in het Nieuwe Testamant) zijn heel belangrijk. Rustig en weloverwogen wordt met de hand op de Schrift uitgelegd dat God deze aarde heeft geschapen en dat de evolutietheorie op gespannen voet staat met de boodschap van de Bijbel. Er zijn heel veel vreemde redeneringen nodig om Bijbel en macro-evolutie met elkaar te verzoenen. Onlangs typeerde Dr. W.J. Ouweneel dit niet onaardig met het woord ‘capriolen’.

Het boek van Dr. Paul is zeer grondig en ik wil het van harte aanbevelen. In dit boek gaat de Bijbel open en kunnen we lezen hoe Gods alles heeft gemaakt. Eigenlijk is het jammer dat ik met slechts deze paar woorden dit voortreffelijke en precies op tijd verschenen boek mag aanbevelen. Het zij zo. Van harte aanbevolen!
 


2. WaaromSchepping - 4 september 2017 - https://waaromschepping.wordpress.com...

Oorspronkelijk

Boekrecensie door Gert-Jan van Heugten

Met 650 aanwezigen zat de aula van het Hoornbeeck in Amersfoort vorige week dinsdag afgeladen vol. Mart-Jan Paul kreeg het eerste exemplaar van zijn nieuwe boek Oorspronkelijk overhandigd. Een boek met, zoals de ondertitel luidt, overwegingen bij schepping en evolutie. De volle zaal bewijst dat velen dit onderwerp overwegen.

Twee jaar heeft Paul aan zijn boek gewerkt, en op het eerste gezicht zou dit zomaar eens het nieuwe standaardwerk kunnen worden op het gebied van de schepping. Het is Paul gelukt een toegankelijk, compleet boek te schrijven, waarin allerlei aspecten van het schepping-evolutiedebat evenwichtig worden besproken, maar waarin de auteur ook niet te bang is om duidelijk stelling te nemen.

Opbouw
Paul is theoloog, en dat is duidelijk te merken aan de insteek van dit boek. Hij behandelt uitvoerig de geschiedenis, zowel van het evolutiedenken (h. 2) als van het denken over Genesis (h. 3). Uiteraard komt ook een nauwe analyse van Genesis aan bod (h. 6), waarbij al direct mogelijke tegenwerpingen (zoals licht voor de vierde scheppingsdag) worden weggenomen. De platte-aardemythe wordt omvergeschopt (h. 4), alsmede de gedachte dat het conflict tussen wetenschap en geloof ook maar iets te maken had met Galilei (h. 5).

Na een bespreking van Bijbelverzen in het Oude Testament die de schepping als historisch zien (h. 7), volgen twee hoofdstukken waarin twee theïstische-evolutiemodellen worden bekritiseerd; die van John Walton (auteur van de trilogie The Lost World of Genesis 1, The Lost World of Adam and Eve, The Lost World of Scripture) en van Denis Alexander (Creation or Evolution: do we have to chose?). 

Walton (h. 8) benadert Genesis vooral in het licht van Midden-Oosterse scheppingsmythen, en stelt dat je de Bijbel moet interpreteren met die gegevens in de hand. 

Alexander (h. 9) bestempelt een stel ‘neolithische’ (steentijd) boeren als Adam en Eva, die werden volgens hem niet geschapen, maar geroepen, zoals Abra(ha)m. Paul geeft duidelijk aan waar ze de mist in gaan.

Volgend op dit ‘excurs’ pakt Paul de draad weer op en bespreekt hij de historische schepping zoals die in het Nieuwe Testament wordt aangehaald (h. 10). Daarna gooit hij het over een andere boeg. Na een hoofdstuk over Charles Darwin (h. 11) bespreekt hij de opkomst van het creationisme (h. 12). Niet, zoals velen ten onrechte doen, beginnende bij The Genesis Flood van Morris en Whitcomb (1961), maar al veel eerder, bij de opkomst van de geologie en de ‘scriptural geologists‘.

Dan volgt een hoofdstuk over hoe theologen na Darwin hebben gereageerd op zijn theorieën, ingedeeld naar kerkverband (h. 13).

Het voorlaatste hoofdstuk (h. 14) is een bespreking van hedendaagse wetenschappelijke organisaties die zich met het schepping-evolutiedebat bezighouden. Paul eindigt met een kritische bespreking van het theïstisch evolutionisme (h. 15).

Lichte kritiek
Bij een werk van 500+ pagina’s kan het niet anders dan dat er hier en daar een foutje insluipt. Gelukkig zijn de meeste niet storend, maar ze laten wel zien dat Paul ten diepste geen natuurwetenschapper is – hij spreekt meermaals over het ‘fossiele bestand’ (fossielenbestand) en noemt het chemische element ‘waterstof’ bij de verengelste naam ‘hydrogeen’.

Iets wat de gemiddelde lezer wel op kan vallen heeft te maken met de druk van de tussenkopjes, in mijn exemplaar althans. De blauwe en rode inkt overlappen mekaar niet altijd voor de volle 100%, waardoor de donkerblauwe letters soms een magenta schaduw krijgen. Ook bij sommige afbeeldingen is dit het geval, maar daar is het gelukkig minder storend.
Wat echter wel een zwaarder kritiekpunt is, is dat Paul soms naar Wikipedia verwijst als bron. Niet wanneer het over kernzaken gaat, maar om bepaalde begrippen uit te leggen. Juist omdat iedereen wijzigingen aan kan brengen op Wikipedia is de betrouwbaarheid van deze site twijfelachtig, en had Paul beter naar andere sites of boeken met dezelfde informatie kunnen verwijzen.

Een ‘oneigenlijke’ vergelijking
Na alle heisa die er voor de zomer was over het nieuwe boek van Van den Brink, is het moeilijk om deze twee werken niet met elkaar te vergelijken. Paul geeft aan dat de verschijningsdatum van Oorspronkelijk te dicht op En de aarde bracht voort zat om er uitgebreid op in te gaan, maar hij noemt het wel in zijn boek. Waar Van den Brink de evolutietheorie als een gegeven beschouwt en geen problemen ziet met de Bijbeltekst, stelt Paul de evolutietheorie aan de kaak en laat hij zien dat er onoverkomelijke problemen zijn. Zowel qua thematiek, achtergrond van de auteurs als verschijningsdatum verdienen deze twee boeken het om naast elkaar in de kast te staan. Maar waar Van de Brink een eenzijdig beeld schetst en tot destructieve conclusie komt, is het boek van Paul evenwichtig en weloverwogen, niet kritiekloos naar de wetenschap (zowel christelijk als seculier) maar wél met het juiste respect voor de Bijbel als onfeilbare Woord van God.
 


1. - 28 augustus 2017 - www.logos.nl

Oorspronkelijk. Overwegingen bij schepping en evolutie

Lekker winkelen zonder zorgen - Gratis verzending en retour

Boekrecensie door Logos.nl

Het klassieke scheppingsgeloof van een recente zesdaagse schepping en een historische zondeval ligt onder vuur. Is het in deze tijd nog wel mogelijk om te geloven in deze kernnoties? Heeft de naturalistische natuurfilosofie van universele gemeenschappelijke afstamming over lange perioden dit geloof niet al lang de das om gedaan? Wat zegt de Bijbel hierover? Is het niet beter om een compromis te sluiten en leerstellige revisies toe te passen, zoals bijvoorbeeld de theologen John Walton en Denis Alexander doen?

Morgen is het dan zo ver. Dan zal er een boek verschijnen dat op al deze vragen een antwoord wil geven. De onder ons bekende hoogleraar Oude Testament en CHE-docent prof. dr. Mart-Jan Paul schreef dit boek. Het boek kreeg als titel Oorspronkelijk mee. De ondertitel luidt: Overwegingen bij schepping en evolutie. Over het boek schrijft de uitgever, Labarum Academic (onderdeel van De Banier), dat de vraag naar de oorsprong van leven veelomvattend is. Het raakt een flink aantal vakgebieden.

De omschrijving van het boek op de achterkant:

Over de oorsprong van het leven bestaan zeer uiteenlopende theorieën, van evolutie tot creationisme. In dit boek wordt zorgvuldig geanalyseerd hoe de Bijbel en de christelijke traditie over onze oorsprong spreken. De vraag naar de oorsprong van het leven is veelomvattend. Zij raakt de uitleg van de Bijbel, de ouderdom van de aarde, de relatie tussen de mens en zijn milieu en de verhouding tussen geloof en wetenschap. Bovendien heeft onze visie op de oorsprong van het leven gevolgen voor onze opvattingen over het kwaad en het lijden in deze wereld, voor ons zicht op de verlossing en onze toekomstverwachting. Oorspronkelijk gaat op deze zaken in en richt zich vooral op de uitleg van de Bijbel en de achtergronden daarvan. Die uitleg is nooit neutraal, maar vindt plaats in wisselwerking met culturele en wetenschappelijke opvattingen.

De boekpresentatie zal plaatsvinden op dinsdagavond 29 augustus 2017 in de kapel van het reformatorische Hoornbeeck College te Amersfoort.1 Naast de presentatie van het boek zijn er nog een drietal sprekers uitgenodigd die wat zullen zeggen over de discussie. Patholoog-anatoom prof. dr. Piet Slootweg bijt de spits af door te focussen op argumenten waarom universele gemeenschappelijke afstamming wel waarschijnlijk is. Bioloog en spierfysioloog prof. dr. ir. Hans Degens geeft daarna argumenten waarom universele gemeenschappelijke afstamming juist niet waarschijnlijk is. De predikant en theoloog dr. Maarten Klaassen zal spreken over enkele knelpunten die het theïstisch evolutionisme met zich meedraagt. Als laatste zal de auteur prof. dr. Mart-Jan Paul reageren op het drietal sprekers

Klik hier voor reacties op het boek van prof. Mart-Jan Paul...


www.vergadering.nu